Tym razem temat, który wciąż budzi mniejsze lub większe praktyczne wątpliwości. Chodzi o sprawozdawczość na szczególny dzień bilansowy, czyli na dzień inny niż dzień kończący rok obrotowy. Niektóre związane z tym pytania stale się powtarzają. Mianowicie czy sprawozdanie finansowe sporządzone na taki dzień podlega zatwierdzeniu, badaniu, zgłoszeniu do KRS? Uporzadkujemy temat z pomocą ostatniego stanowiska Komitetu Standardów Rachunkowości w sprawie sprawozdania finansowego sporządzanego na szczególny dzień bilansowy, inny niż dzień kończący rok obrotowy oraz w sprawie pierwszego sporządzanego po nim rocznego sprawozdania finansowego z dnia 17.02.2026 r. Jeszcze raz. Szczególny dzień bilansowy to dzień, na który jednostka zamyka księgi (albo nie) i sporządza sprawozdanie finansowe, Szczególny dzień bilansowy to inny dzień niż dzień kończący rok obrotowy określony w statucie lub umowie. Sprawozdanie sporządzone na taki dzień jest sprawozdaniem finansowym za okres sprawozdawczy inny niż roczny. Nie jest więc rocznym sprawozdaniem finansowym, a rozpoczęty rok obrotowy nadal trwa. Zestawiam poniżej i porządkuję konsekwencje tych rozróżnień.
Tabela 1. Szczególny dzień bilansowy – charakter sprawozdania i obowiązki jednostki
Porównanajmy sprawozdanie finansowego na szczególny dzień bilansowy z klasycznym rocznym sprawozdaniem finansowym.
| Zagadnienie | SF na szczególny dzień bilansowy | Roczne SF |
|---|---|---|
| Czy kończy rok obrotowy? | Nie – rok obrotowy nadal trwa (pkt 4.1 stanowiska KSR) | Tak. Siłą rzeczy tak – dzień kończący rok obrotowy (art. 12 ust. 2 pkt 1 uor) |
| Kończy okres sprawozdawczy? | Tak – jest dniem bilansowym (art. 3 ust. 1 pkt 10 uor) i kończy okres sprawozdawczy (art. 3 ust. 1 pkt 8 uor) | Tak |
| Zamknięcie ksiąg | Co do zasady tak (art. 12 ust. 2 pkt 3–5 i 7 uor), z wyjątkami z art. 12 ust. 3–3d uor | Tak (art. 12 ust. 2 pkt 1 uor) |
| Zatwierdzenie | Nie podlega (art. 53 ust. 1 uor – zatwierdzeniu podlega tylko SF roczne) | Podlega (art. 53 ust. 1 uor) |
| Badanie przez biegłego rewidenta | Nie podlega (art. 64 ust. 1 uor) – chyba że inny przepis stanowi inaczej, np. SF Spółki Akcyjnej przy zaliczce na dywidendę (art. 349 §2 ksh) | Podlega, jeżeli spełnione kryteria (art. 64 ust. 1 uor) |
| Złożenie do rejestru (KRS) | Brak obowiązku (art. 69 uor – tylko SF roczne), o ile inne przepisy nie stanowią inaczej | Obowiązek (art. 69 uor) |
| Sprawozdanie z działalności | Brak wymogu dołączenia (art. 49 ust. 1 uor) | Obowiązek dla określonych jednostek |
| Postać i podpis | Postać elektroniczna + podpis kwalifikowany / zaufany / osobisty; format XML (struktura logiczna) dla jednostek z KRS i podatników (art. 45 ust. 1f–1g uor oraz art. 45 ust 5 ustawy o PIT i art. 27 ust. 2 ustawy o CIT) | Tak samo |
Tabela 2. Szczególny dzień bilansowy – okresy i dane porównawcze
Porównajmu teraz dwa scenariusze: 1/ sprawozdanie na szczególny dzień bilansowy oraz 2/ pierwsze roczne sprawozdanie sporządzane po nim. Jakie okresy należy wziąć pod uwagę dla poszczególnych części sprawozdania?
| Element SF | SF na szczególny dzień bilansowy (dane bieżące / dane porównawcze) |
Pierwsze roczne SF po szczególnym dniu bilansowym (dane bieżące / dane porównawcze) |
|---|---|---|
| Bilans | Na szczególny dzień bilansowy / na dzień kończący rok obrotowy bezpośrednio poprzedzający ten dzień (art. 46 ust. 1a uor) | Na dzień kończący rok obrotowy / na dzień kończący poprzedni rok obrotowy (art. 46 ust. 1 uor) |
| Rachunek zysków i strat | Od początku roku obrotowego do szczególnego dnia / za analogiczny okres poprzedniego roku (art. 47 ust. 2 uor) | Za cały rok obrotowy / za cały poprzedni rok obrotowy (art. 47 ust. 1 uor) |
| Zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym (jeśli sporządzane) |
Od początku roku obrotowego do szczególnego dnia / za cały poprzedni rok obrotowy (art. 48a ust. 2 uor) ⚠ inaczej niż w RZiS |
Za cały rok obrotowy / za cały poprzedni rok obrotowy (art. 48a ust. 1 uor) |
| Rachunek przepływów pieniężnych (jeśli sporządzany) |
Od początku roku obrotowego do szczególnego dnia / za analogiczny okres poprzedniego roku (art. 48b ust. 2 uor) | Za cały rok obrotowy / za cały poprzedni rok obrotowy (art. 48b ust. 1 uor) |
| Informacja dodatkowa | Zgodnie z właściwym załącznikiem do uor; ujawnienie, jakie dni/okresy prezentują kolumny A i B pliku XML; dodatkowe dane (np. RZiS za pełny poprzedni rok) tylko jako ujawnienia w informacji dodatkowej | Zgodnie z właściwym załącznikiem; zalecane ujawnienie danych za część roku (np. gdy rok obrotowy obejmuje dwa lata podatkowe) oraz informacji o zdarzeniu wywołującym szczególny dzień bilansowy |